Yazının İmzaları ve Öne Çıkan Bölümler

Merkezin Güncesi portalında yayınlanan yazıda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nda (TCMB) uzman olarak görev yapman Ahmet Bilal Kurtoğlu ve Uzman Yardımcıları olarak görev yapan Furkan Höçük ile Ömer Batuhan Beşirli imzası bulunuyor.
Merkez Bankası'nın zarar açıklamasının ardından bilgilendirme niteliği taşıyan bu yazıda öne çıkan bölümler şöyle:

Merkez Bankalarının Rolü ve Kâr-Zarar Olgusu

Merkez bankaları kanunda kendilerine verilen görev ve yetkiler ile, ticari bankalardan farklı bir şekilde, kamu yararını gözeten bir çerçevede faaliyet gösterir ve kâr amacı gütmez.
Merkez bankalarının geçici olarak zarar edebilecekleri istisnai dönemler ortaya çıkabilmektedir. 2008 finansal krizi ve Covid-19 pandemisi, bu dönemlere örnek olarak gösterilebilir.

Faiz Oranları Yükselince...

Makroekonomik ve finansal istikrara katkı sağlamak amacıyla yerel para cinsi varlık satın alan bazı merkez bankaları, faiz oranlarının yükseldiği dönemlerde, zarar veya düşük kâr raporlayabiliyor.

Net kâr hesaplanırken, tahvillerin piyasa değerindeki değişimi dikkate alan bir muhasebe standardı benimseyen merkez bankalarının kârlılık oranları üzerinde baskı oluşuyor. Bu durum, genellikle varlık alım programları uygulayan gelişmiş ülke merkez bankalarında ortaya çıkıyor.
Öte yandan, birçok gelişmekte olan ülke (GOÜ) merkez bankasının da daha önce zarar açıkladıkları biliniyor. Örneğin; Şili, Çekya ve Meksika Merkez Bankaları uzun yıllar negatif özsermayeye sahip bir şekilde faaliyetlerine devam etmiştir.

Bankaların Operasyonlarını Etkilemiyor

Öte yandan, merkez bankalarının açıkladığı zararlar, merkez bankalarının operasyonlarını etkin bir şekilde devam ettirmesini doğrudan etkilemiyor. Zira merkez bankaları, yükümlülüklerini yerine getirmek için yerel para birimi ihraç edebilir ve yapıları gereği herhangi bir sermaye düzenlemesine tabi değildir.

TCMB Zararı 818,2 Milyar TL

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası da 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren 92. Hesap Dönemi Bilançosu’nda 818,2 milyar TL zarar açıklamıştır. Bu zarar esas olarak kur korumalı mevduat kalemlerine ödenen kur farklarından ileri gelmekle birlikte, kur korumalı mevduat giderleri hariç tutulduğunda da artan faiz oranlarının, faiz giderleri ve menkul kıymet değer azalışları yoluyla, kârı azalttığı görülmüştür.
Yazının devamında, merkez bankalarının faaliyetlerindeki kâr-zarar olgusu daha detaylı şekilde incelenmekte ve çeşitli örnekler üzerinden açıklanmaktadır.

Esnafın nabzını tutmak amacıyla esnaf buluşması düzenlendi Esnafın nabzını tutmak amacıyla esnaf buluşması düzenlendi


 

Kaynak: Haber Merkezi